RPO - Działanie 2.2

Fundusze europejskie – dla Rozwoju Dolnego Śląska


„Utworzenie i elektroniczne udostępnianie cyfrowej bazy danych z informacjami o przyrodniczych obszarach i obiektach chronionych w województwie dolnośląskim”


całkowita wartość projektu: 93 632,80 PLN


wkład środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego: 79 587,88 PLN


Projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Dolnośląskiego na lata 2007 - 2013



Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych realizuje w ramach Priorytetu 2. Rozwój społeczeństwa informacyjnego na Dolnym Śląsku (Społeczeństwo informacyjne) Działania 2.2 Rozwój usług elektronicznych, projekt pn. „Utworzenie i elektroniczne udostępnianie cyfrowej bazy danych z informacjami o przyrodniczych obszarach i obiektach chronionych w województwie dolnośląskim” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego na lata 2007 – 2013.

Geneza i istota projektu. Potencjał możliwości

Wszystkie instytucje zajmujące się ochroną środowiska naturalnego w Polsce mają obowiązek udostępniania swoich danych zgodnie z Ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z dnia 7 listopada 2008 r.).

W Dziale II Udostępnianie informacji o środowisku i jego ochronie, w Rozdziale 1 Przepisy ogólne, znajdują się artykuły 8 i 9, które dokładniej formułują zasady dostępu do danych: "Art. 8 Organy administracji są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie znajdujących się w ich posiadaniu lub które są dla nich przeznaczone." oraz "Art. 9. ust.1. Udostępnieniu, o którym mowa w art. 8, podlegają informacje dotyczące: m. in.

1) stanu elementów środowiska, takich jak: powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary naturalne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności biologicznej, w tym organizmy genetycznie zmodyfikowane, oraz wzajemnych oddziaływań między tymi elementami;

2) emisji, w tym odpadów promieniotwórczych, a także zanieczyszczeń, które wpływają lub mogą wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt 1;

3) środków, takich jak: środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt 1, oraz na emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt 2, jak również środków i działań, które mają na celu ochronę tych elementów;

4) raportów na temat realizacji przepisów dotyczących ochrony środowiska;

5) analiz kosztów i korzyści oraz innych analiz gospodarczych i założeń wykorzystanych w ramach środków i działań, o których mowa w pkt 3;

6) stanu zdrowia, bezpieczeństwa i warunków życia ludzi, oraz stanu obiektów kultury i obiektów budowlanych - w zakresie, w jakim oddziałują na nie lub mogą oddziaływać:

a) stany elementów środowiska, o których mowa w pkt 1, lub

b) przez elementy środowiska, o których mowa w pkt 1 - emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt 2, oraz środki, o których mowa w pkt 3.

Informacje, o których mowa w ust. 1, udostępnia się w formie ustnej, pisemnej, wizualnej, dźwiękowej, elektronicznej lub innej formie."

Barierą skutecznego upowszechniania danych jest fakt, że większość instytucji zajmujących się ochroną środowiska posiada informacje, ale nie ma technicznych możliwości ich szybkiego i taniego udostępniania. W tej chwili w kraju nie ma jednostki, która by zbierała, systematyzowała i aktualizowała oraz udostępniała wszystkie informacje o środowisku. Mamy do czynienia z dużą ilością informacji przyrodniczej, ale w postaci rozproszonej. W związku z tym zachodzi wyraźna konieczność nie tylko zbierania, ale też aktualizowania tego rodzaju danych. Przy cyfrowym udostępnianiu informacji niewspółmiernie skraca się czas dostępu do danych; ponad to nie ma potrzeby drukowania, co znacznie obniża koszty upowszechniania informacji o środowisku.

Obecnie w Polsce dane zbierane są w oparciu o już istniejący i opracowany System Informacji Przyrodniczej (Standard Danych GIS w ochronie przyrody), który został przekazany do Ministerstwa Środowiska. Przewiduje się, że system ten może obowiązywać na terenie całego kraju.

W tej chwili powstaje ogólnopolska baza z informacjami o środowisku naturalnym - zyskała ona akceptację Ministerstwa Środowiska. Baza danych utworzona w wyniku realizacji projektu będzie częścią przyrodniczej bazy ogólnopolskiej.

Cele projektu

Projekt zakłada utworzenie i udostępnianie drogą elektroniczną cyfrowej bazy danych, zawierającej informacje o przyrodniczych obszarach i obiektach chronionych na terenie województwa dolnośląskiego. Obejmie on takie obiekty i obszary chronione jak: parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, parki narodowe, rezerwaty, obszary Natura 2000, siedliska, użytki ekologiczne, stanowiska roślin, grzybów i zwierząt, zespoły przyrodniczo - krajobrazowe. W bazie danych znajdą się również plany ochrony tych obszarów oraz inwentaryzacje przyrodnicze.

Głównym celem przedsięwzięcia jest zebranie wszystkich informacji o środowisku w jednym miejscu – będzie to nowoczesna baza danych – oraz ich elektroniczne udostępnianie społeczeństwu.

W pierwszym etapie projektu planuje się:

- zdefiniowanie i utworzenie bazy danych w oparciu o: sporządzane przez Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych plany ochrony parków krajobrazowych oraz plany ochrony rezerwatów wykonane przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska, a także z wykorzystaniem danych otrzymanych od RDOŚ, uczelni wyższych i organizacji pozarządowych wykonujących inwentaryzacje przyrodnicze, współpracującej z bazami danych innych województw (wielkopolskie i śląskie),

– napisanie aplikacji:

* aplikacja desktopowa (pozwala na prowadzenie tematyki środowiskowej z możliwością edytowania)

* aplikacja webowa (umożliwia dostęp do danych poprzez różne sposoby wyszukiwania oraz wydruk fragmentów map).

Drugi etap projektu będzie obejmował:

- uruchomienie (wdrożenie) aplikacji i bazy z podstawowymi danymi posiadanymi przez DZPK (plany ochrony parków krajobrazowych),

- założenie łącza internetowego, które pozwoli na szybki dostęp do danych,

- dostosowanie pomieszczenia - klimatyzowana serwerownia,

- uzyskanie zgody na wykorzystanie danych cyfrowych otrzymanych z zasobów Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu, starostw i nadleśnictw z terenów poszczególnych parków dla potrzeb przedmiotowej bazy danych,

- udostępnianie danych (sposób ich udostępniania podobny do metody upowszechniania funkcjonującej we Wrocławskim Systemie Informacji Przestrzennej) przy pomocy dwóch rodzajów aplikacji wykonanych na serwerze.

W trzecim etapie planowane jest:

- pozyskiwanie aktualnych danych cyfrowych od jednostek posiadających takie dane (starostwa powiatów, Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej),

- uzupełnienie bazy o wyżej wymienione dane,

- administrowanie i bieżące uaktualnianie danych w bazie,

- udostępnianie w formie cyfrowej - na serwerze obok bazy danych - materiałów konferencyjnych, artykułów z czasopism, publikacji z zeszytów naukowych, opracowań map z różnych wydawnictw dotowanych między innymi z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska.

Przedsięwzięcie umożliwia rozbudowę bazy danych, przestrzega zasadę neutralności technologicznej oraz otwartego dostępu, wpływa również na poszerzenie zakresu e-usług dla ludności.