Formy ochrony przyrody

REZERWATY PRZYRODY:

Łęgi źródliskowe k. Przemkowa
Rok utworzenia: 2002
Powierzchnia: 140,22 ha
Cel ochrony: kompleks lasów łęgowych oraz grądów i olsów z dużą ilością źródlisk, wysięków i gęstą siecią strumieni, będący siedliskiem roślin chronionych oraz rzadkich gatunków ptaków.
Typ (wg głównego przedmiotu ochrony): leśny
Akt utworzenia: Rozp. Woj. Dol. z dnia 10.01.2002 r. ( Dz. Urz. Woj. Dol. Nr 7, poz. 154)

Stawy Przemkowskie
Rok utworzenia: 1984
Powierzchnia: 1046,25 ha
Cel ochrony: rezerwat ornitologiczny położony w granicach administracyjnych miasta i gminy Przemków. Rezerwat ten jest wpisany na europejską listę …
Typ (wg głównego przedmiotu ochrony): ornitologiczny
Akt utworzenia: Zarz. MLiPD z dnia 18.05.1984 r.( MP Nr 15 poz. 108 )

Torfowisko Borówki
Rok utworzenia: 1994
Powierzchnia: 37,42 ha
Cel ochrony: rzadkie torfowisko przejściowe i bór bagienny z chronionymi gatunkami.
Typ (wg głównego przedmiotu ochrony): Torfowiskowo- leśny
Akt utworzenia: Zarz. MOŚZNiL z dnia 26.01.1994 r.( MP Nr 16 poz. 114 )

Buczyna Piotrowicka
Rok utworzenia: 2002
Powierzchnia:  171,27  ha
Cel ochrony: lasy grądowe, łęgowe i olsowe z bogatą i unikalną florą.
Typ (wg głównego przedmiotu ochrony): leśny
Akt utworzenia: Rozp. Nr 7 Woj. Dol. z dn. 21.02.2002 r. ( Dz. Urz. Woj. Dol. Nr 26 poz. 645 )


OBSZARY NATURA 2000:
[OSO – Obszar Specjalnej Ochrony (Ptaków), SOO – Specjalny Obszar Ochronny (Siedlisk)]

OSO „Bory Dolnośląskie”
Kod: PLB020005
Powierzchnia: 172093.4 ha
Opis obszaru:
Obszar stanowi jeden z największych kompleksów leśnych Polski położony w dorzeczu Odry. Główną rzeką jest Bóbr. Rzeźba terenu jest mało zróżnicowana, przeważają tereny równinne. Południkowo przecinają je doliny rzek. Występują tu zwarte drzewostany sosnowe z ubogim runem, które stanowi wrzos i borówka. W podszycie występuje jałowiec i żarnowiec. Panującym gatunkiem jest sosna, domieszkowo występuje dąb, brzoza, buk oraz jodła i świerk. W bardziej żyznych rejonach występują bory mieszane i lasy liściaste (fragmenty buczyn i grądów). Doliny rzeczne stanowią enklawy z bardziej bujną i wielowarstwową roślinnością. Urozmaicenie stanowią także liczne stawy rybne. Niektóre z nich są porośnięte szuwarami, natomiast część jest pozbawiona roślinności wskutek ich renowacji.
Wartość przyrodnicza i znaczenie:
Występuje tu co najmniej 19 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, 9 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK). W okresie lęgowym obszar zasiedla co najmniej 1% populacji krajowej (C6) następujących gatunków ptaków: bielik (PCK), bocian czarny, cietrzew (PCK), dzięcioł zielonosiwy, głuszec (PCK), kania czarna (PCK), rybitwa czarna, sóweczka (PCK), włochatka (PCK); w stosunkowo wysokiej liczebności (C7) występuje kania ruda (PCK) i żuraw. Jest to najważniejsza ostoja bielika, cietrzewia i głuszca w Polsce południowo -zachodniej. Stwierdzono tu także jedne z największych liczebności włochatki i sóweczki w porównaniu z innymi ostojami krajowymi. Liczebności tych sów dochodzą tu do 80par lęgowych.

OSO „Stawy Przemkowskie”
Kod: PLB020003
Powierzchnia: 4605.4 ha
Opis obszaru:
Obszar obejmuje dwa kompleksy stawów (769 i 179 ha), wraz z fragmentami jesionowo-olszowych łęgów (ogółem 75 ha) w ich otoczeniu oraz ekstensywnie wykorzystywane, wilgotne łąki z kępami wierzbowych zarośli. Stawy są obrzeżone wąskim pasem szuwarów, zajmującym ok. 6% terenu stawów.
Wartość przyrodnicza i znaczenie:
Ostoja ptasia o randze europejskiej E 52.Występuje co najmniej 18 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasie, 8-9 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK).Ważny teren dla migrujących kaczkowatych Anatidae. W okresie lęgowym obszar zasiedla co najmniej 1% populacji krajowej (C3 i C6) następujących gatunków ptaków: łabędź krzykliwy, gęgawa, podgorzałka (PCK) i zausznik; w mniejszej, ale znaczącej ilości (C7) teren zasiedla: łabędź niemy, bąk, czernica, głowienka i wodnik. W okresie wędrówek występuje co najmniej 1% populacji szlaku wędrówkowego (C3) gęsi zbożowej, płaskonosa i głowienki; stosunkowo duże koncentracje (C7) osiąga łabędź niemy, cyraneczka, krzyżówka i łyska; ptaki wodno-błotne występują w koncentracjach powyżej 20 000 sobników (C4).

SOO „Buczyna Szprotawsko-Piotrowicka”
Kod: PLH080007
Powierzchnia: 1423.3 ha
Opis obszaru:
Ostoja obejmuje kompleks lasów liściastych i mieszanych, z dużym udziałem starodrzewi, stanowiący wyspę wśród borowego krajobrazu Borów Dolnośląskich. Przylegają do nich płaty kwaśnych dąbrów, wilgotnych borów i dąbrów, nadrzecznych łęgów oraz łąk trzęślicowych i wilgotnych łąk ze stanowiskami pełnika europejskiego Trollius europaeus w dolinach rzek.
Wartość przyrodnicza i znaczenie:
W obszarze stwierdzono występowanie 8 siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG (zajmujących łącznie 66% powierzchni ostoi) i 5 gatunków z Załącznika II tej dyrektywy, w tym rzadkiego w Polsce chrząszcza jelonka rogacza. Znajduje się tu kresowe stanowisko żyznej buczyny sudeckiej. Jest to jeden z nielicznych w Polsce fragmentów buczyny (starodrzew w wieku powyżej 160 lat) w naturalnie funkcjonującym ekosystemie i jeden z cenniejszych rezerwatów buczynowych w Polsce. Znajduje się tu też jedno z trzech stwierdzonych w zachodniej Polsce stanowisk popielicy.

SOO „Jelonek Przemkowski”
Kod: PLH020097
Powierzchnia: 62.6 ha
Opis obszaru:
Obszar "Jelonek Przemkowski" położony jest około 2 km na południe od wsi Nowy Dwór i obejmuje swym zasięgiem oddziały 238, 239 i 237 Leśnictwa Nowy Dwór w nadleśnictwie Przemków. Granice ostoi stanowią linie oddziałowe i poprowadzone na nich drogi leśne. Znaczna część lasu jest ogrodzona wysokimi płotami, w celu wyeliminowania zniszczeń w odnowieniach powodowanych przez sarny i jelenie.
Wartość przyrodnicza i znaczenie:
Obszar ma istotne, a nawet kluczowe znaczenie dla przetrwania jelonka rogacza Lucanus cervus na Dolnym Śląsku. Stanowi on ostoję dla największej dolnośląskiej populacji jelonka rogacza i jest jednym z nielicznych współcześnie potwierdzonych miejsc występowania tego gatunku w Polsce Południowo-zachodniej. Stanowisko to stanowi ważny łącznik między stanowiskami w dolinie Odry w okolicach Nowej Soli, a innymi stanowiskami w Borach Dolnośląskich. Z tego też punktu widzenia opisywane stanowisko jest niezwykle istotne dla zachowania ciągłości populacji na Śląsku i zachowania w dłuższej perspektywie jej zmienności gatunkowej. Występuje tutaj również nieduża populacja Osmoderma eremita, gatunku wymagającego do rozwoju starych dziuplastych drzew liściastych. Obszar ten chroni ponadto duży fragment ponad 100-letniej acydofilnej dąbrowy, zbiorowiska leśnego bardzo rzadko spotykanego na terenie Borów Dolnośląskich.

SOO „Wrzosowisko Przemkowskie”
Kod: PLH020015
Powierzchnia: 6663.7 ha
Opis obszaru:
Rozległe wrzosowisko na dawnym poligonie przemkowskim otoczone borami sosnowymi. Ponadto występują tu dobrze wykształcone wydmy śródlądowe i piaszczyska z typową dla takich siedlisk roślinnością.
Wartość przyrodnicza i znaczenie:
Pomimo niewielkiego zróżnicowania siedlisk (zidentyfikowano tu 5 rodzajów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG) i niewielkiego bogactwa gatunkowego, obszar bardzo istotny dla zachowania suchych wrzosowisk (siedlisko 4030), występujących tu w postaci wielkopowierzchniowego płatu i skutecznie chronionych. Bunkry koło Wilkocina stanowią zimowisko nietoperzy – 3 gatunki z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Obserwuje się tu jeszcze jeden gatunek z tego Załącznika, tj. kumaka nizinnego.

UŻYTKI EKOLOGICZNE:

„Przemkowskie Bagno”
Data utworzenia: 10.12.1993
Powierzchnia: 1696,78 ha
Rodzaj użytku ekologicznego: Bagno. Stanowiska rzadkich lub chronionych gatunków roślin, zwierząt  i grzybów, ich ostoje oraz miejsca rozmnażania lub miejsca sezonowego przebywania.
Opis: Obszar ten stanowi ekosystem z ginącymi gatunkami ptactwa wodno-błotnego oraz cennymi zbiorowiskami roślinnymi.
Obowiązująca podstawa prawna wraz z oznaczeniem miejsca ogłoszenia aktu prawnego:
1). Rozporządzenie Wojewody Legnickiego z 10 grudnia 1993 r. w sprawie uznania za użytek ekologiczny.

2). Rozporządzenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 22 sierpnia 2002 r. w sprawie uznania za użytki ekologiczne i zespół pzryrodniczo-krajobrazowy.

 

Użytek ekologiczny „Cietrzewiowe wrzosowisko”
Data utworzenia: 12 12. 2003 r.
Powierzchnia: 457,26 ha.
Cel ochrony: zachowanie siedliska suchych wrzosowisk z licznymi gatunkami chronionej fauny i flory, będącego ważną ostoją cietrzewia w Borach Dolnośląskich. Teren ten stanowi również strefę ochronną dla cietrzewia.
Opis: Część obszaru ma charakter otwarty, porośnięta jest krzewinkami wrzosu zwyczajnego, jednak co raz większe obszary porastają samosiewy sosny zwyczajnej i brzozy brodawkowatej.
Z uwagi na cel ochrony, na obszarze prowadzona jest ochrona czynna cietrzewia. Polega ona na usuwaniu samosiewów drzew, wykaszaniu krzewinek wrzosu, jak również odtwarzaniu istniejących w przeszłości oczek wodnych w zagłębieniach terenu.
Obowiązująca podstawa prawna wraz z oznaczeniem miejsca ogłoszenia aktu prawnego:
Rozporządzenie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 12 grudnia 2003 r., w sprawie uznania za użytki ekologiczne, (D. U WD. Poz. 236, 3828, z 17 12. 2003 r.)


POMNIKI PRZYRODY:

-